Anasayfa  >  Hastalıklar  >  Spinal Stenoz(Dar Kanal)

Spinal Stenoz (Dar Kanal)

Omurilik kanalındaki boşluğun, kemik ve bağ dokusunun büyüyerek daraltması (faset eklem hipertrofisi ve flavum hipertrofisi) ve omurga içerisinden geçen sinirlere bası oluşturmasıyla spinal stenoz yani dar kanal hastalığı meydana gelir. Omurganın herhangi bir bölümünde görülebilir. Sıklıkla, bel ve boyunda görülür. Bel omurgasında oluştuğunda tıbbi olarak spinal stenoz olarak adlandırılır. 3 tip daralma vardır:

  • Foraminal Stenoz: Sinir köklerinin omurilikten çıkmasına izin veren küçük deliklerde olan daralma ile oluşur.

  • Lateral Reses Stenozu: Omurilik kanalının arkasında, sinir köklerinin başlangıçta dallandığı yerde daralma meydana gelir.

  • Santral Kanal Stenozu: Omuriliği koruyan ana omurilik kanalında daralma ile meydana gelir.

Dar Kanal Belirtileri

Başlangıçta, belirtileri uzun bir süre sessiz seyredebilir. Belirtiler, omurilik kanal çapının daralmasıyla daima ilişkili değildir. Önemli olan nöral dokulara verdiği hasarın derecesidir. Aşağıdaki belirtiler sırasıyla gözlenebilir:

  • Bel ve bacak ağrısı (siyatalji) hastaların %95' inde gözlenir. Bacak ağrısı, nörojenik kladikasyo olarak adlandırılan çok tipik bir ağrıdır.  Genellikle her iki bacağı etkiler. Yürümekle ağrı artar. Hasta oturduğunda ise ağrısı azalır. Yürüme mesafesi, durumun ciddiyetine göre değişkenlik gösterir. 

  • Bacak ve ayakta uyuşma, karıncalanma 

  • Bacak ve ayakta güç kaybı

  • Yürümede beceriksizlik 

  • Hastalığın en ileri aşamalarında, idrar ve büyük abdest kaçırma, cinsel fonksiyonlarda bozulma (impotans), her iki bacakta kuvvetsizlik (felç), yoğun derecede anal bölgelerde eyer tarzında hissizlik, uyuşma meydana gelir. 

 

Dar Kanal Tanısı 

 

Öncelikle, hastanın öyküsü alınır. İkinci aşamada, fizik muayenesi yapılır. Hastanın kuvvet, refleks, duyu gibi ayrıntılı nörolojik muayenesini yapılarak bulguları not edilir.

  • Röntgen; en temel tanı araçlarından birisidir. Bel omurgasının, X ışınıyla iki yönlü grafileri çekilir. Bu tetkikle; travma sonrası omurga kırıklarıbel kayması, kalsifikasyon, osteofit, disk dejenerasyonu ile ilgili bulguları görülebilir.

  • Tomografi; X ışınlarının farklı açılardan gönderilmesiyle vücutta tarama yapılır. Bu tarama, bilgisayar tarafından analiz edilir. Kemik dokulara duyarlı olması nedeni ile uygun durumlarda tercih edilebilir. Nöral foramenlerdeki daralma, kalsifikasyonlar ve kemik sporlar tomografi ile kolayca görülebilir.

  • MR (Manyetik Rezonans) görüntülemede ise güçlü manyetik alanlar oluşturularak tarama yapılır. Tarama sonucu 3 yönlü kesitler, bilgisayar tarafından analize edilerek görüntülenir. MR, yumuşak dokulara daha duyarlı bir tetkiktir. Omurilik kanalı içerisindeki kaset hipertrofileri, ligamentum flavum hipertrofileri ve nöral foramendeki daralma, disk hernisi gözlenerek tanı koymada bize yardımcı olur.

 

Dar Kanalda Tedavi Seçenekleri

Dar kanala bağlı yakınmalar, çoğu zaman konservatif tedaviye cevap verir. 

Konservatif Tedavide Uygulananlar:

  • Nonsteroid antienflamatuar ilaçlar​

  • Epidural steroid enjeksiyonları

  • Hareket kısıtlaması, yatak istirahati

  • Fizik tedavi ve rehabilitasyon, bel egzersizleri

  • Bel korseleri

Alternatif Tedaviler:

  • Şiropraksi

  • Akupunktur

 

Dar Kanal Ameliyatı

Konservatif tedavilere rağmen sonuç alınamayan hastalar ameliyat olabilirler. Hastada felç, idrar ve büyük abdest kaçırma, şiddetli ağrı, uyuşma, yürümede güçlük belirtileri varsa ameliyat kararı daha hızlı verilmelidir. Bel omurgasında yapılacak dar kanal ameliyatındaki amaç; omuriliği, sinir köklerini basıdan kurtarmaktır.

Dar kanal ameliyatı; genel anestezi ile yani hasta uyutularak yapılır. Hasta yüzükoyun pozisyonunda masaya yatar. Hasta betadinle silinerek steril bir şekilde örtülür. Planlanan bölge işaretlenir. Orta hatta cilt kesisi yapılır. Bel kasları kemiklerden sıyrılır. Omurga kemiğinin bir kısmı çıkarılır ve omurilik kanal çapının genişlemesi sağlanır. Omurilik kanalını daraltan kemikler (lamina ve faset eklemler), flavum dediğimiz sarı ligaman ve bel fıtığı cerrahi aletlerle alınarak sinirler rahatlatılır. Cerrahın tercihine göre, iatrojenik olarak omurgada şnstabilite meydana gelmişse destek amaçlı titanyum vida, çubuk implant ve kafes ile omurga stabilize hale getirilir.

Dar Kanal Ameliyatının Riskleri Nelerdir

Tüm ameliyatlarda olduğu gibi, dar kanal ameliyatında da komplikasyon dediğimiz öngörülemez riskler taşır.

En sık karşılaşılaşılabilecek komplikasyonlar, 

  • Dura adını verdiğimiz omurilik zarının yırtılması

  • Enfeksiyon

  • Kanama

  • Pıhtı oluşumu sonrası damar tıkanıklığı 

Bu tür riskler, erken müdahaleyle tedavi edilerek kontrol altına alınabilir. Fakat iyileşme süresini geciktirebilir. 

Dar Kanal Ameliyatının Uzun Dönem Sonuçları

İyi bir cerrahi sonrası hastanın ağrısında belirgin azalma olur.  Ameliyat öncesine göre ağrının azalmasıyla birlikte yürüme mesafeleri uzar.  Ağrı düzeyindeki azalma, hastadan hastaya değişebilmektedir.Sinir hasarı gelişmiş olan hastalarda bir miktar ağrı ve uyuşma yakınmaları devam edebilmektedir. 

Dr. Tamer Tekin

dar kanal ve dar kanal ameliyatı